Płuca noworodka

Płuca noworodka są w chwili urodzenia ściśnięte i wypełnione wodami płodowymi. Po urodzeniu wody płodowe zostają wydalone przez nos i usta, a reszta ich wchłonięta w płucach. Fizjologiczna niedodma płuc, z którą noworodek się rodzi, ustępuje bardzo szybko. Płuca rozprężają się pod wpływem ujemnego ciśnienia wytwarzanego przez klatkę piersiową i przeponę. Pierwszy wdech noworodka wymaga największego ciśnienia ujemnego (2-0—3-0 cm słupa wody), do następnych, wdechów wystarczy mniejsze ciśnienie ujemne (3—9 cm słupa wody). U wcześniaków fizjologiczna niedodma płuc utrzymuje się dłużej i może powodo-wać różne powikłania. Powietrze oddechowe wynosi u noworodka 2-0 cm3, częstość oddechów 4-0/min. Oddycha on szybko i płytko, jednak już wkrótce po urodzeniu oddychanie noworodka staje się dostateczne i wydolne.

Dalej

Krztusiec

Krztusiec nie ma charakteru choroby sezonowej (Bogdanowicz), natomiast podobnie jak w innych chorobach zakaźnych spotykamy się co pewien czas (zwykle co 4—5 lat) ze wzmożeniem się fal epidemicznych.

Dalej

Stopniowa mielinizacja dróg mózgowych

Stopniowa mielinizacja dróg mózgowych następująca po urodzeniu powoduje dojrzewanie czynnościowe układu nerwowego. Reakcje pochodzenia podkorowego stają się zależne od kory mózgowej. Kora staje się bardziej pobudliwa, noworodek czuwa dłużej. W miarę dojrzewania prążkowia i kory mózgowej ruchy noworodka stają się bardziej celowe i dowolne. Od 1-0—14 dnia życia zaczyna się rozwój pierwszych odruchów warunkowych, wytwarzających się na tle istniejących odruchów bezwarunkowych.

Dalej

Poziom bilirubiny

Rozróżniamy dwie postacie bilirubiny: 1) pośrednią, czyli hęmobilirubinę, 2) bezpośrednią, czyli cholebilirubinę. Bilirubina pośrednia jest nierozpuszczalna w wodzie, działa toksycznie na komórki. Zostaje ona związana z kwasem glukuronowym na glu- kuronian bilirubiny, czyli bilirubinę bezpośrednią, łatwo rozpuszczalną w wodzie. Do związania bilirubiny z kwasem glukuronowym są potrzebne pewne enzymy wątroby. Tylko w postaci glukuronianu może bilirubina zostać wydalona z krwi do moczu lub żółci, i tylko w tej postaci traci swoją toksyczność.

Dalej

FIZJOLOGIA I PATOLOGIA NOWORODKA

Konieczne jest wspomnieć o błędach, jakie popełniają lekarze pediatrzy w czasie posługiwania się promieniami X w diagnostyce. Miarą dobrego prześwietlenia jest, obok jego jakości, szybkość, z jaką zostało wykonane. Zasadniczym momentem jest pod tym względem, obok pewnej wprawy, dobra adaptacja wymagająca około 2-0 min. zimą, a 3-0 min. latem. Są to cyfry oparte na długoletnim doświadczeniu i wielu pomiarach. Na podkreślenie zasługuje także obowiązek posługiwania się jak najmniejszym polem, gdyż w ten sposób nie tylko zmniejsza się napromienianie dziecka, ale daje bardziej kontrastowy obraz na ekranie. Stosowanie tych wszystkich zaleceń wydaje się pozornie kłopotliwe i przesadne. Pamiętać jednak należy, że nigdy nie wiadomo, który kwant i kiedy może wywołać szkodliwą mutację. Mutacje korzystne są bardzo rzadkie. W ten sposób zagadnienie ochrony przed promieniowaniem jonizującym wiąże się z zagadnieniem zdrowia przyszłych pokoleń.

Dalej

Uszy

Uszy — patrz rozdział o chorobach uszu. Jama ustna. Język jest stosunkowo duży, wędzidełko języka krótkie, nie ma to jednak żadnego znaczenia dla czynności ssania. Na języku spotykamy czasami biały nalot, który należy odróżniać od pleśniawek. Małe wymiary gardła i nisko opadający języczek utrudniają dokładne obejrzenie gardła.

Dalej

BADANIE KLINICZNE NOWORODKA

Dla oceny stanu noworodka konieczny jest dokładny wywiad rodzinny i położniczy. Stan noworodka będzie na pewno znacznie gorszy w przypadkach ciąży powikłanej czy niedonoszonej lub nieprawidłowego porodu. Taki noworodek łatwiej ulegnie urazowi porodowemu lub zakażeniu, jest zwykle słabszy i mniej odporny na wszelkie szkodliwości zewnętrzne.

Dalej

Pediatrzy

Pediatrzy winni być szczególnie zainteresowani w ochronie dzieci przed promieniowaniem jonizującym. Przemawia za tym również coraz sprawniejsze dążenie pediatrii do ulepszenia metod zapobiegania. Dzieci są bardziej wrażliwe i więcej narażone na promieniowanie aniżeli dorośli. Należy się u nich liczyć z dłuższym okresem sumowania dawki.. Małe rozmiary ich ciała powodują trudności w operowaniu przesłoną, a zwiększona zawartość wody w ustroju zwiększa ilość promieniowania rozproszonego. Jest to zwłaszcza niebezpieczne z powodu zwiększonej liczby podziałów komórkowych w tym wieku i zwiększonej aktywności szpiku. Dodać do tego należy brak współdziałania w czasie badania i wyższe położenie gonad. W wyniku stosunek ciała napromieniowanego do nienapromieniowanego podczas badania rtg jest u dzieci dużo wyższy niż u dorosłych.

Dalej

FIZJOLOGIA NOWORODKA

Oddychanie, pierwszy wdech. Płód jest względnie niedotleniony, lecz znosi to dobrze. Dobre zużytkowanie tlenu ułatwia płodowi: a) stały wzrost w czasie życia płodowego liczby czerwonych krwinek i ilości hemoglobiny, b) hemoglobina płodowa, która ma większe powinowactwo do tlenu niż hemoglobina dojrzała. Hemoglobina płodowa ułatwia przenoszenie tlenu przez łożysko. We krwi noworodka donoszonego odsetek hemoglobiny płodowej wynosi około 85, u wcześniaków jest wyższy. Znika ona powoli z krwi dziecka w ciągu pierwszych kilkunastu tygodni życia. W chwili urodzenia nasycenie tlenem krwi tętniczej dochodzącej do płodu wynosi 4-0—7-0% i w prawidłowych warunkach podnosi się w krótkim czasie po urodzeniu do 9-0%. Podobnie jak płód, noworodek w chwili urodzenia znosi niedotlenienie lepiej niż dorosły. Wytrzymuje on niedotlenienie do 15 min. i w tym czasie można go docucić. Po dłuższym jednak niedotlenieniu może nastąpić trwałe uszkodzenie mózgu lub układu sercowo-naczyniowego.

Dalej

Czaszka

Czaszka. W czasie porodu, szczególnie długotrwałego, głowa noworodka może ulec zniekształceniu. Wskutek ucisku kanału rodnego kości ciemieniowe zachodzą jedna na drugą lub na kości czołowe, lub potyliczne, głowa noworodka wydłuża się. Tkanki miękkie części przodującej głowy mogą obrzęknąć, powstaje przedgłowie (caput succedaneum). Należy zawsze ustalić wielkość ciemiączelc i zbadać, czy nie ma złamań czaszki lub wgnieceń.

Dalej

Przewód pokarmowy

Przewód pokarmowy. Trzy godziny po urodzeniu powietrze znajduje się już w całym przewodzie pokarmowym. Przewód pokarmowy noworodka ma dużą powierzchnię wydzielniczą i chłonną, natomiast mięś- n-iówkę bardzo słabą, co ułatwia rozszerzenie przełyku, żołądka, jelit. Większość pożywienia opuszcza żołądek w ciągu 3—4 godzin, reszta może zalegać do 8 godzin. Już u wcześniaka stwierdzamy obecność enzymów dla trawienia białek, tłuszczu i węglowodanów z wyjątkiem skrobi.

Dalej

Dlaczego Noworodek jest zmęczony porodem?

Noworodek jest zmęczony porodem, dlatego należy odczekać pewien czas, nim przystąpimy do dokładnego badania. Badanie kliniczne noworodka wykazuje duże odrębności. Po urodzeniu noworodek przybiera nadal ułożenie płodowe, w ciągu pierwszego tygodnia życia zaczyna przybierać bardziej swobodne ułożenie. Noworodki z porodu pośladkowego trzymają nóżki w silnym przywiedzeniu do tułowia, czasami wyprostowane, noworodki z porodu czołowego silnie odginają główkę do tyłu. Waga noworodka donoszonego wynosi 25-0-0—45-0-0 g, długość jego 48—52 cm, długość ciemieniowo-siedzeniowa wynosi około 35 cm. Proporcje ciała noworodka są odrębne od proporcji ciała dorosłego. Zwraca uwagę duża głowa, długi tułów, krótkie kończyny (ryc. 29). Obwód głowy, klatki piersiowej i brzucha jest równy, wynosi około 31—35 cm.

Dalej